Strona główna >> Edukacja >> Strefa wiedzy >> PKOl przeciw rasizmowi

Działania MKOl i PKOl w dziedzinie przeciwdziałania rasizmowi w sporcie

Zapisy w zakresie walki z rasizmem znalazły miejsce w Karcie Olimpijskiej Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego, która jest zbiorem Fundamentalnych Zasad Olimpizmu, Artykułów i Przepisów Wykonawczych przyjętych przez MKOl. Generalnie Karta Olimpijska służy trzem podstawowym celom.

  • Jest podstawowym narzędziem natury konstytucyjnej, które określa fundamentalne zasady i wartości Olimpizmu.
  • Jest statutem MKOl.
  • Określa podstawowe prawa i obowiązki MKOl, Międzynarodowych Federacji, Narodowych Komitetów Olimpijskich, jak również Komitetów Organizacyjnych Igrzysk Olimpijskich i wymaga od nich ich przestrzegania.

    Karta Olimpijska określa fundamentalne zasady olimpizmu, którymi są:
  • Olimpizm jest filozofią życia łączącą w sposób zrównoważony jakość ciała, woli i umysłu. Łącząc sport  z kulturą i edukacją Olimpizm szuka sposobu na stworzenie stylu życia opartego na zadowoleniu z wysiłku, edukacyjnej wartości dobrego p[przykładu i szacunku dla uniwersalnych fundamentalnych zasad etycznych.
  • Celem Olimpizmu jest umieszczenie sportu na usługach harmonijnego rozwoju człowieka przy jednoczesnym propagowaniu pokojowego społeczeństwa dbającego o zachowanie godności człowieka.
  • Ruch Olimpijski obejmuje pięć kontynentów. Osiąga swój najwyższy cel poprzez  zgromadzenie razem sportowców z całego świata na największym festiwalu sportu jakim są Igrzyska Olimpijskie. Jego symbolem jest pięć połączonych ze sobą kół symbolizujących wszystkie kontynenty (i wszystkie kolory skóry).
  • Uprawianie sportu jest prawem każdego człowieka. Każda jednostka musi mieć możliwość uprawiania sportu, bez żadnej dyskryminacji, w duchu olimpijskim, który wymaga wzajemnego zrozumienia, przyjaźni, solidarności i fair play.
  • Wszelkie formy dyskryminacji w odniesieniu do kraju lub osoby, objawiające się na podłożu rasowym, religijnym, politycznym, płci lub innym nie współgrają z przynależnością do ruchu olimpijskiego.

Wymienione cele Olimpizmu realizowane są przez MKOl, a co za tym idzie przez Narodowe Komitetu Olimpijskie, w tym PKOl.

W wielu programach i działaniach realizowanych przez MKOl są zawarte przesłania mówiące o walce z dyskryminacją wszelkiego typu, również na tle rasowym.

Promowanie pokoju przez sport
Ruch Olimpijski promuje pokój na świecie chroniąc interesy zawodników i sportu, poszukując pokojowych i dyplomatycznych rozwiązań konfliktu na całym świecie - również konfliktów na tle rasowym.
Robi to także poprzez Międzynarodową Fundację Pokoju Olimpijskiego, której członkiem jest p. Irena Szewińska:

  • Zachęca przywódców politycznych do działań na rzecz pokoju;
  • Organizuje konferencje na temat sportu i pokoju;
  • Poprzez programy edukacyjne i zajęcia sportowe mobilizuje młodych ludzi do promowania ideałów olimpijskich;
  • Wspólnie z innymi organizacjami, do takich celów powołanymi, realizuje programy na rzecz pokoju i walki z dyskryminacją;
  • Tworzy płaszczyznę dla dialogu niezależnie od różnic politycznych, religijnych, kulturowych i rasowych.

"Pokój olimpijski" ma swoją bardzo długą historię. Został ustanowiony w starożytnej Grecji, w IX w. p.n.e. poprzez podpisanie traktatów przez trzech króli. W okresie obowiązywania pokoju sportowcy, artyści oraz ich rodziny mogli bezpiecznie podróżować, aby uczestniczyć w Igrzyskach Olimpijskich i bezpiecznie wrócić do swoich krajów. Symbolem "Pokoju Olimpijskiego" jest gołąb pokoju z tradycyjnym ogniem olimpijskim w tle. W świecie, który jest atakowany przez wojny i konflikty, również na tle rasowym, symbol gołębia reprezentuje jeden z ideałów MKOl - budowanie pokojowego i lepszego świata przez sport i ideały olimpijskie. Ogień olimpijski niesie przesłanie przyjaźni wśród wszystkich ludzi na świecie, a Igrzyska Olimpijskie, gdzie płonie, gromadzą obok siebie sportowców całego świata, niezależnie od płci, koloru skóry, przekonań politycznych, religijnych, kultury. W symbolu ogień tworzą kolorowe elementy, które reprezentują ludzi wszystkich ras, zgromadzonych razem dla promowania pokoju.

W maju tego roku odbyło się I Międzynarodowe Forum Sportu, Pokoju i Rozwoju, organizowane przez MKOl. Jednym z wielu tematów omawianych podczas forum była dyskusja nad tezą, że każdy człowiek musi mieć możliwość uprawiania sportu bez dyskryminacji, w duchu wzajemnego zrozumienia, przyjaźni, szacunku i fair play.

MKOl realizuje również program "Sport dla Nadziei". Pomaga młodym ludziom w krajach rozwijających się dając im możliwość uprawiania sportu i edukacji opartej o wartości olimpijskie. Od 1996 roku MKOl wspólnie z UNHCR realizuje specjalny projekt dla obozów uchodźców na całym świecie. Przekazuje sprzęt sportowy i urządzenia dla celów rekreacji fizycznej. Celem tego programu jest również nawiązanie dialogu między młodymi ludźmi z obozów i lokalnymi społecznościami otaczającymi te obozy. Ważnym elementem tego programu jest walka z przemocą seksualną i rasową oraz edukacja i przekazywanie wzorców zachowań wobec inności.

Promowanie rozwoju przez sport
Poprzez dążenie do doskonałości fizycznej sport może odgrywać ważną rolę w budowaniu bezpiecznego, lepiej funkcjonującego, pokojowego społeczeństwa. Poprzez programy pomaga w budowaniu mostów pomiędzy różnicami kulturowymi i etnicznymi, tworzy możliwości pracy i zatrudnienia, promuje tolerancję i brak dyskryminacji i uprzedzeń, umacnia integrację społeczną i jest adwokatem zdrowego trybu życia. Ci, którzy korzystają z tych programów, przede wszystkim poprzez swoje Narodowe Komitety Olimpijskie, uczą się realizować swoje pasje i marzenia wspólnie, niezależnie od różnic politycznych, religijnych, kulturowych i rasowych.  Sport niesie pozytywne przesłanie i wpływa na zachowania ludzkie takie jak promowanie szacunku dla samego siebie i innych. W ten sposób pomaga walczyć z dyskryminacją i buduje świadomość jednakowych praw niezależnie od płci, czy koloru skóry.

Edukacja przez sport

  • Wprowadzanie edukacji olimpijskiej do szkół.
  • Programy szkół partnerskich przy okazji Igrzysk Olimpijskich. W Pekinie program "Serce do serca" (realizowany również przez PKOl) zgromadził ponad 200 szkół, które nawiązały kontakty ze szkołami w krajach całego świata uczestniczących w Igrzyskach. Młodzież miała możliwość pozyskania wiedzy o innych krajach - ich geografii, języku, kulturze. Program był doskonałą promocją międzynarodowej przyjaźni i szacunku dla drugiego człowieka, niezależnie skąd pochodzi, gdzie mieszka i jaki ma kolor skóry.

Sport należy do wszystkich
To przesłanie najlepiej jest realizowanie poprzez organizację "Dnia Olimpijskiego" 23 czerwca. Tego dnia w 1948 roku na francuskiej Sorbonie podjęto decyzję o celebrowaniu narodzin Nowożytnych Igrzysk Olimpijskich w 1894 roku. W tym dniu setki tysięcy ludzi na całym świecie - młodych i starszych - uczestniczy w akcjach sportowych takich jak biegi, wystawy, seminaria edukacyjne. Prezydent MKOl dr Jacques Rogge przygotował specjalne przesłanie z siedziby MKOl w Lozannie, w którym zachęca ludzi na całym świecie, niezależnie od wieku, płci, koloru skóry, do sportu i promowania jego wartości, dążenia do doskonałości, przyjaźni i wzajemnego szacunku. Obecnie już 170 krajów na całym świecie celebruje Dzień Olimpijski.

Wszystkie te programy, a przede wszystkim same Igrzyska Olimpijskie, które gromadzą sportowców z całego świata, są konkretną odpowiedzią na nierówność społeczną i rasową. Sportowcy na Igrzyskach mieszkają w jednej Wiosce Olimpijskiej, startują obok siebie, biorą udział w paradzie na Stadionie Olimpijskim, wspólnie się cieszą ze zwycięstwa i przeżywają niepowodzenia.

W Kopenhadze odbył się XIII Kongres Olimpijski MKOl, podczas którego delegaci z całego świata mogli zobaczyć siłę sportu w formie piłki wykonanej z plastikowych toreb i sznurka, którą zaprezentował Sekretarz Generalny ONZ Ban Ki-moon. Jej pierwsi właściciele - dzieci ze slamsów w Nairobi - wymienili tę piłkę na dobrej jakości piłki sportowe i inny sprzęt dostarczony im przez ONZ. Piłkę podpisał Jacques Rogge i zostanie ona wystawiona na aukcję na rzecz zbierania środków dla potrzebujących, głównie rodzin osób zabitych i rannych, które brały udział w akcjach humanitarnych. Podczas swojego wystąpienia Prezydent Rogge powiedział: "Jako organizacja oparta na wartościach sportowych, nie możemy sami zmienić świata. Ale możemy - i to robimy - pomóc zbudować lepszy świat”. W tym przesłaniu zawiera się również walka z wszelkimi formami dyskryminacji.

Jakie działania prowadzi PKOl?
Przestrzeganie Konstytucji RP, która zakazuje dyskryminacji w życiu politycznym, społecznym, czy ekonomicznym z jakichkolwiek powodów oraz zapewnia ochronę praw mniejszości narodowych i etnicznych.
Przestrzeganie Karty Olimpijskiej MKOl, wyrażanie poparcia dla realizowanych przez MKOl projektów, a przede wszystkim edukacja młodzieży w duchu poszanowania dla drugiego człowieka niezależnie od wieku, płci, rasy i przekonań.
Zajęcia edukacyjne, spotkania ze sportowcami, konkursy i wystawy realizowane w Centrum Olimpijskim na co dzień.

PKOl zwraca szczególną uwagę na problemy pojawiającej się nietolerancji - zwłaszcza wśród widzów dużych imprez sportowych, w swoim programie edukacyjnym, prowadzonym w Centrum Olimpijskim oraz w Klubach Olimpijczyka i szkołach, szczególnie w szkołach sportowych i tych, które noszą imię Polskich Olimpijczyków. Sprawy te podnoszone są na spotkaniach z olimpijczykami, na lekcjach i spotkaniach w ramach Szkolnej Akademii Olimpijskiej, w prezentowanych filmach, "Magazynie Olimpijskim", w wydawnictwach i publikacjach dotyczących Igrzysk Olimpijskich i ruchu olimpijskiego. Napiętnowanie zjawisk negatywnych, a przede wszystkim pokazywanie przykładów pozytywnych stanowi wytyczną naszej działalności edukacyjnej.